Anatomia kobiety

NARZˇDY PŁCIOWE ŻEŃSKIE

Narządy płciowe rozrodcze Ĺźeńskie – podobnie jak męskie – dzielimy na wewnętrzne i zewnętrzne. Do narządĂłw wewnętrznych należą: jajnik, jajowĂłd, macica i pochwa. Do zewnętrznych naleĹźy srom niewieści, składający się: ze wzgĂłrka łonowego, warg sromowych większych i mniejszych, przedsionka pochwy, łechtaczki, opuszki przedsionka i gruczołów przedsionkowych.

Jajnik jest gonadą Ĺźeńską wytwarzającą komĂłrki jajowe i hormony płciowe (folikulinę i progesteron). Jajnik ma kształt migdałowaty, wyróşnić w nim naleĹźy dwa końce: jajowodowy i maciczny oraz dwa brzegi: tylny – wolny i przedni – krezkowy. Na przednim brzegu znajduje się wnęka jajnika, będąca miejscem wejścia naczyń jajnikowych. Jajnik jest połoĹźony w miednicy mniejszej wewnątrzotrzewnowe. Pod otrzewną jest błona biaława o budowie analogicznej do błony białawej pokrywającej jądro. Na przekroju podłuĹźnym jajnika moĹźna wyróşnić część korową (obwodową) i część rdzeniową (środkową). W korze widoczne są pęcherzyki jajnikowe, KaĹźdy pęcherzyk zawiera komĂłrkę jajową. Spotyka się pęcherzyki w róşnych stadiach rozwojowych (dojrzewania). Najwięcej jest pęcherzykĂłw niedojrzałych. Pęcherzyki „produkują” komĂłrki jajowe i hormon pęcherzykowy (folikulinę). Dojrzały pęcherzyk jajowy pęka (nazywamy to jajeczkowaniem) i komĂłrka jajowa dostaje się do jamy brzusznej – otrzewnej, skąd poprzez jajowody wnika do jamy macicy. Jeśli zostanie zapłodniona, to zagnieĹźdĹźa się w błonie śluzowej macicy. W tym czasie pozbawiony komĂłrki jajowej pęcherzyk przekształca się w ciałko żółte, ktĂłre wydziela hormon ciałka żółtego (progesteron), mający wpływ na przygotowanie się błony śluzowej macicy do przyjęcia zapłodnionego jaja. Jeśli komĂłrka jajowa nie została zapłodniona, to po 10 dniach ciałko żółte zaczyna zanikać przekształcając się w ciałko białawe.

JajowĂłd jest przewodem, ktĂłrym wędrują plemniki, aby zapłodnić komĂłrkę jajową, bądÄ˝ komĂłrka jajowa do jamy macicy. Długość jajowodu wynosi od 12 do 20 cm. Dzielimy go na część śrĂłdścienną (znajdującą się w Ĺ›cianie macicy), cieśń, bańkę oraz lejek ze strzępkami. ÂŚciana jajowodu zbudowana jest z warstwy zewnętrznej, ktĂłrą jest otrzewna – błona surowicza, dwu warstw błony mięśniowej: podłuĹźnej i okrężnej (podobnie jak w jelicie, przełyku), oraz błony śluzowej. Błona mięśniowa wykonuje ruchy perystaltyczne, ktĂłrymi przesuwa komĂłrkę jajową w kierunku jamy macicy.

Macica jest narządem mięśniowym, kształtu gruszki, nieco spłaszczonej od przodu. Wielkość jej jest zaleĹźna od wieku i liczby przebytych porodĂłw. U kobiet, ktĂłre nie rodziły, ma wymiary 7,5x4x3 cm. Macica leĹźy między pęcherzem moczowym a odbytnicą. Wyróşnia się w niej dno, trzon, szyjkę i widoczne na niej ujście pochwowe. Wewnątrz trzonu znajduje się jama macicy, do ktĂłrej uchodzą z bokĂłw jajowody. W szyjce macicy jest kanał szyjki kończący się ujściem. W macicy moĹźna wyróşnić dwie powierzchnie: od przodu pęcherzowa, a od tyłu i gĂłry-jelitowa. Macica jest pokryta z zewnątrz otrzewną, ktĂłra przechodząc na pęcherz tworzy zagłębienie maciczno-pęcherzowe, a schodząc na odbytnicę – zagłębienie maciczno-odbytnicze, będące najniĹźej połoĹźoną częścią jamy otrzewnej, do ktĂłrej w stanach chorobowych spływa płyn wysiękowy, ropny lub krew.

Ku bokom otrzewna z macicy przechodzi na ściany boczne i dno miednicy, tworząc więzadło szerokie macicy, pełniące częściowo rolę krezki macicy (zawiera naczynia krwionośne, chłonne i nerwy zaopatrujące macicę). Ponadto w obrębie niego znajduje się jajowĂłd, jajnik, więzadło obłe macicy i moczowĂłd, ktĂłry krzyĹźuje się tu z tętnicą maciczną. Wspomniane więzadła pozwalają na dość znaczną ruchomość macicy, poniewaĹź nie są zbyt mocno napięte. Błona mięśniowa macicy jest kilkuwarstwowa, wzajemnie się krzyĹźująca, a jej włókna zwinięte spiralnie pozwalają na wielokrotne zwiększenie jej wielkości, co występuje w okresie ciąży. Wewnątrz macica wysłana jest błoną śluzową.

Pochwa jest elastycznym przewodem mięśniowo-błoniastym łączącym macicę z przedsionkiem pochwy. Wymiary jej są zmienne, średnio długość jej wynosi 6-1 2 cm. Początkowy, gĂłrny odcinek pochwy obejmuje szyjkę macicy, wytwarzając sklepienie pochwy. Sklepienie to jest płytsze od przodu, a znacznie głębsze od tyłu. ÂŚciana pochwy jest zbudowana z trzech warstw: z zewnątrz jest błona łącznotkankowa, dalej – mięśniowa, ułoĹźona podłuĹźnie i okrężnie oraz błona śluzowa. Ku dołowi pochwa otwiera się do przedsionka, należącego juĹź do zewnętrznych narządĂłw płciowych Ĺźeńskich, nazwanego sromem niewieścim.

Od przodu znajduje się wzgĂłrek łonowy, od ktĂłrego zaczynają się wargi sromowe większe. Ograniczają one szparę sromową. Do wewnątrz od nich są wargi sromowe mniejsze. Od przodu pomiędzy nimi znajduje się łechtaczka, dalej ujście zewnętrzne cewki moczowej i wejście do przedsionka pochwy. Wargi sromowe większe są grubymi fałdami skĂłrnymi pokrytymi z zewnątrz włosami. Powierzchnia wewnętrzna przypomina swym wyglądem błonę śluzową. Są odpowiednikiem moszny u mężczyzn. Wargi sromowe mniejsze są cienkimi fałdami skĂłrnymi barwy róşowej.

Related posts: